آیا یک برنامه نویس خوب، مدیر پروژه خوبی خواهد بود؟

در بحث مدیریت پروژه های آی تی یکی از مباحثی که همیشه بحث زیادی در موردش می شود این است که آیا فردی که از نظر فنی شایستگی های کافی دارد باید به عنوان مدیر پروژه و یا یک تیم انتخاب بشود و یا خیر؟

خوب اجازه بدهید قبل از اینکه باهم این بحث را ادامه بدهیم با مفهومی به اسم خطای هاله ای (Halo Effect) در مباحث مدیریتی آشنا بشویم.

خطای هاله ای چیست؟

خطای هاله ای را با مثالی شرح میدهم. فرض کنید که شرکت X یک محصول به نام محصول A تولید کرده که بسیار با کیفیت است و اتفاقا خیلی هم سر و صدا میکند و کلی طرفدار دارد. حالا همین شرکت محصول B را تولید میکند که به محصول A شباهتی ندارد و شاید اصلا با کیفیت هم نباشد! اما مسئله ای که اینجا ایجاد میشود، این است که محصول B به واسطه اینکه مردم نگرش خوبی به محصول A داشتند هم طرفدار پیدا میکند و فکر میکنند که محصول دوم هم باید محصول خوبی باشد.

به خطای هاله ای، قضاوت ناخودآگاه هم میگویند.

اثر هاله نور در مدیریت پروژه

ارتباط خطای هاله ای با پروژه های آی تی

خوب حالا اجازه بدهید خطای هاله ای را در زمینه مورد بحث خودمون یعنی پروژه های آی تی ادامه بدهیم. مثال قبلی ما در مورد یک برند اتفاق افتاد، اما این اتفاق دقیقا برای انسان ها و شخصیت ها هم صدق میکند.

شرکتی را فرض کنید که یک برنامه نویس خیلی خوبی دارد و اتفاقا نگرش مدیر عامل به این فرد هم به واسطه توانایی هایی فنی قوی برنامه نویس به او مثبت است. خوب اینجاست که خطای هاله ای اثر خودش را روی مدیر عامل میگذارد و شخص مدیر عامل با تصور اینکه برنامه نویس شرکتش از نظر فنی انسان قوی است توانایی مدیریت پروژه را هم دارد و اینجاست که ممکن است سرآغاز یک پایان تلخ برای پروژه ما باشد.

چرا؟ دلایل زیادی میتوانیم برای این مورد بیاوریم. مثلا اینکه افرادیکه که از نظر فنی عملکرد مناسبی دارند معمولا علاقه مند هستند که دانش فنی خودشان را بالا ببرند و اکثر اوقات جنس کار به نوعی هست که شخص به صورت تکی و بدون ارتباط با افراد امکان پیشرفت فردی خواهد داشت، درنتیجه این شخص ممکن است به واسطه پست جدید به عنوان مدیر پروژه مجبور به کارهایی بشود که ماهیتی از نوع فرآیندی و نیازمند هماهنگی با اعضای پروژه داشته باشد و شخص باید از توانمندی های ارتباطی قوی برخوردار باشد، در نتیجه شخص مورد نظر بعد از مدتی فعالیت انگیزه ای برای ادامه فعالیت نخواهد داشت.

استانداردهایی مثل PMBOK عنوان می کنند که شخصی که صرفا دانش مدیریت پروژه داشته باشه می تواند هر نوع پروژه ای را مدیریت کند و مثلا حتی فرد نیازی به دانش برنامه نویسی  و به طور کل دانش تخصصی در حوزه تحت مدیریتش نخواهد داشت.

البته نظر شخصی من این است که در این حالت هم مدیر پروژه نمیتواند ارتباط صحیحی با اعضای پروژه برقرار کند و این مورد هم معضلی برای مدیریت پروژه خواهد بود و مدیری که توانمندی های مدیریتی پروژه خوب و آشنایی کلی با حوزه تخصصی تحت مدیریتش داشته باشد قطعا ارتباط بهتری با اعضای پروژه خواهد داشت. بحث هایی در این مورد در + و + شده که به نظرم برای مطالعه مفید هستند.